Таҳти ин унвон дар толори китобхонаи Донишкада ба ифтихори яке аз қадимтарин ва зеботарин ҷашнҳои миллӣ – Меҳргон ҳамоиш баргузор гардид.

Мудири китобхона Одинабеков Умед чорабиниро ифтитоҳ намуда, иброз дошт, ки Меҳргон яке аз қадимтарин ҷашнҳои миллии мардуми тоҷик ба шумор рафта, таърихи чандинҳазорсола дорад. Ин ҷашни бостонӣ рамзи фаровонӣ, баракати дастранҷи деҳқонон, шукргузорӣ аз неъматҳои табиат ва эҳтиром ба меҳнат мебошад. Меҳргон дар фасли тирамоҳ, пас аз ҷамъоварии ҳосил, таҷлил гардида, мардумро ба дӯстиву ҳамдигарфаҳмӣ, меҳнатдӯстӣ ва қадршиносии заҳмати кишоварзон ҳидоят мекунад. Дар фарҳанги ниёгони мо Меҳргон дар баробари Наврӯз мақоми хос дошта, таҷассумгари анъанаҳои неки миллӣ, суннатҳои мардумӣ ва арзишҳои фарҳангии тоҷикон мебошад. Имрӯз низ таҷлили ин ҷашни бостонӣ барои ҳифзи мероси таърихию фарҳангӣ, таҳкими худшиносии миллӣ ва тарбияи насли ҷавон дар рӯҳияи эҳтиром ба таъриху фарҳанги ниёгон аҳаммияти бузург дорад.

Сипас, мудири кафедраи забонҳо ва фанҳои гуманитарӣ профессор Усмонов Субҳон дар мавзӯи «Меҳргон – ҷашни гузаштагони мо» маърӯза кард. Зикр гардид, ки ҷашни Меҳргон аз замонҳои қадим ҳамчун иди ҷамъоварии ҳосил таҷлил карда мешуд. Мувофиқи тақвими офтобии ориёиҳои қадим, моҳи ҳафтуми сол, ки Меҳр ном дошт ва тақрибан аз 22 сентябр то 22 октябр идома меёфт, ба таҷлили ин ҷашн рост меомад. Калимаи «меҳр» маъноҳои рӯшноӣ, дӯстӣ, муҳаббат ва гармиро ифода мекунад. Дар ин рӯзҳо кишоварзон ба ҷамъоварии ҳосил оғоз менамуданд. Гузаштагони мо Меҳргонро ба монанди Наврӯз бо шукӯҳу шаҳомати хос таҷлил карда, хонаю ҳавлиҳоро тоза мекарданд ва либосҳои идона ба бар менамуданд. Дастархони идона аз маҳсулоти навҷамъовардашуда ороста мешуд. Ҳамчунин, дар рӯзҳои ҷашн сайругаштҳои оммавӣ баргузор гардида, мардум ба аёдати хешу табор ва дӯстони худ мерафтанд, ба якдигар туҳфа тақдим мекарданд ва орзуи саломатӣ, хушбахтӣ ва осоиштагиро менамуданд.

Дар идома дотсенти кафедраи забонҳо ва фанҳои гуманитарӣ Акобиров Сайнуриддин дар мавзӯи «Меҳргон – ҷашни миллии тоҷикон» маърӯза ироа намуд. Ӯ, аз ҷумла, қайд кард, ки ин ҷашн баробари рушди кишоварзӣ ва ташаккули тақвими деҳқонӣ ба вуҷуд омадааст. Меҳргон асосан иди ҳосилот буда, дар оғози фасли тирамоҳ таҷлил мегардад. Деҳқонон дар ҳамин давра ба ҷамъоварии ғалла оғоз мекарданд. Тибқи ривоятҳои қадим, гӯё Фаридун дар ин рӯз бар Заҳҳок ғолиб омада, ӯро дар кӯҳи Дамованд ба ҳабс гирифтааст. Дар ин рӯз мардум ба якдигар нома менавиштанд, ҳамдигарро табрик мегуфтанд ва туҳфаҳо тақдим мекарданд. Панҷ рӯзи аввали ҷашн барои ҳамагон пешбинӣ шуда, Меҳргони омма ё Меҳргони кӯчак ном дошт. Рӯзи шашум ҷашни расмӣ ба шумор рафта, онро шоҳ ҳамроҳи аҳли дарбор таҷлил мекард, ки Меҳргони бузург номида мешуд. Дар давраи Сосониён ҷашни Меҳргон бо шукӯҳу шаҳомати зиёд баргузор мегардид. Таҷлили Меҳргон ба ҷашни Наврӯз шабоҳатҳои зиёд дошта, мардум ба муносибати он хонаю дари худро тоза мекарданд, беҳтарин либосҳояшонро ба бар намуда, худро ороста ба ҷойҳои баргузории ҷашн мерафтанд. Умуман, ин рӯзро мардум бо меҳрубонӣ, эҳтиром ва самимият нисбат ба ҳамдигар истиқбол мегирифтанд.

Дар идомаи чорабинӣ як қатор донишҷӯён бо маърӯзаҳо баромад намуда, дар васфи Меҳргон шеърҳо қироат карданд.